تولید خط بیس (بیس لاین) در موسیقی الکترونیک (قسمت اول)

تولید بیس لاین در موسیقی الکترونیک

می‌توانید با نگریستن و گوش کردن به بیس‌ نوازان خوب در مورد فرایند نوشتن بیس‌ لاین‌ها مطالب بسیاری بیاموزید. برای مثال به بیس‌نواز یک گروه جاز فکر کنید. در اینجا یک ابزار رایج برای تولید بیس، کنترباس است که سیم‌هایش با انگشت نواخته می‌شود. کنترباس یک ساز بسیار بزرگ است و برای تغییر نواک نت، لازم است بیس‌ نواز انگشتان‌اش را به بالا و پایین دسته ساز و نقطه ضروری بکشد تا بتواند تار را متوقف کند. اینکار خود مانع هر ترکیب واقعاً خیالی یا نت سریع می‌شود. اگر بیس‌ نواز نت‌های درست را برای حمایت از هارمونی موسیقی تولید کند، کارش را واقعاً انجام داده است.

از این مشاهده‌ها می‌توانید اولین اصل مهم نوشتن یک بیس‌لاین را یاد بگیرید: باید ساده باشد. صداهای یک ساز بیس عمیق وسنگین هستند. درست مانند پی‌ریزی یک خانه، لازم است قوی و محکم باشند تا از فعالیتی که بر روی آنها صورت می‌گیرد پشتیبانی کنند. به همین دلیل الگوهای اجرای بیس تمایل دارند لنگرهایی قوی باشند تا اینکه همه جا به سرعت حرکت کنند. استثناء در این بین شاید بیس بریک(Break) باشد، هنگامی که دیگر سازها قدمی به عقب برمی‌دارند تا به بیس‌نواز فرصت خودنمایی مهارت‌اش را بدهند.

اگرچه کنترباس مورد اشاره خط بالا برای برخی سبک‌های موسیقی مناسب است، برای بیشتر گروه‌های موسیقی پاپ و راک، ساز بیس انتخابی گیتار بیس است که تن‌های قوی‌اش قادر است صداهای تمامی دیگر سازها را حمل و حمایت کند. بررسی خود ساز بیس و روشی که بیس‌نواز آن را می‌نوازد مطالب آموزنده بسیاری را برای شما فراهم می‌کند که باید هنگام نوشتن بیس‌لاین‌های خوب بدانید.

مانند کنترباس، گیتار بیس دارای چهار سیم است که از یک چهارم به نت‌های E,A,D,G کوک شده است (تصویر ۷.۱ را ببینید). به جز زمانی که بیس یک بیس بدون فرت (fretless bass) است، فرت‌ها در هر نیم پرده به سمت خرک پایینی قرار میگیرند. برای نواختن یک نت خاص، نوازنده سیم‌ها را محکم بر روی فرت در نقطه مورد نظر فشار می‌دهد.

نوع صدای تولید شده بستگی به این دارد که چگونه سیم کشیده شود. بیس-انگشتی (Finger Bass) زمانی تولید می‌شود که سیم با لایه نرم و گوشتی نوک انگشت بصدا در بیاید که یک تن دلپسند طنین‌دار بیس تولید می‌کند. پیک-بیس (Pick-Bass) با کشیدن سیم با مضراب تولید می‌شود که صدای خشک‌تر و متالیک تولید می‌کند. همچنین صدای اسلپ-بیس (Slap-Bass) هنگامی تولید می‌شود که نوازنده سیم را به شکلی بکشد که باعث شود سیم بر روی دسته ضربه بزند. این کار صدای موزون بند بند شده‌ و ضربه‌ای‌تر تولید می‌کند.

تصویر ۷.۱ کوک و نتهای گیتار بیس یا گیتار باس

 

فراهم کردن یک بیس‌لاین

هنگامی که یک بیس‌لاین را برای آهنگی فراهم می‌کنید، اولین مسئله‌ای که یک بیس‌نواز لازم است بداند، یا انتخاب کند، این است که آکوردهای آهنگ کدام است – به عبارت دیگر، توالی آکوردها به چه شکلی است. اگر بیس‌نواز این مطلب را همراه با زمان‌بندی دقیق تغییر آکوردها بداند، در موقعیتی قرار می‌گیرد که می‌تواند یک بیس‌لاین مؤثر را فراهم کند. دلیلش این است که خود آکوردها بهترین نت‌ها را برای بیس‌نواز انتخاب می‌کنند تا بنوازد. برای مثال در نقطه خاص یک آهنگ، آکورد لا مینور رخ می‌دهد. یک آکورد لا مینور دارای سه نت A, C, و E است. پس بیس‌نواز از قبل می‌داند که چه نوع الگوی بیس یا ریفی را قرار است بنوازد، او در این نقطه لازم است نت‌های A, C, و E است را بنوازد.

تصویر ۷.۲ چهار سیم بیس را (که با چهارم‌های E, A , D, G کوک می‌شوند و از پایین به بالا کار می‌کنند) همراه با فرت‌های مختلف نشان می‌دهد. دایره‌ها موقعیت ضروری انگشت را برای نواختن نت‌های آکورد لا مینور نشان می‌دهند. نت لا با سیم باز لا (مشخص شده با دایره سفید) تولید می‌شود، نت دُ سومین فرت رشته لا، و نت می دومین فرت رشته ر است. یا حداقل این یکی از روش‌های نواختن نت‌های مربوطه است.

تصویر ۷.۲ موقعیت‌های فرت نت‌های آکورد لا مینور.

 

برای انجام الزامات نوشتن نت‌های بیس برای این آکورد خاص، ویژگی‌های خاص، سبک و گزینه‌های برای نوازنده در دسترس است. این‌ها به نوبه خود بازتاب‌دهنده اصول پایه دخیل در نوشتن یک بیس‌لاین هستند. لطفاً توجه داشته باشید که اگرچه شما، به عنوان یک نوازنده کامپیوتری، ممکن است بخش‌های بیس خود را برای یک بیس‌نواز ننویسید تا از روی آنها بنوازد، اصول نوشتن یک بیس‌لاین خوب تاریخچه و سنتی قوی دارد که از تمرین نواختن بیس ایجاد شده است. با یاد گرفتن این اصول، طبق آنها یاد خواهید گرفت چگونه هم یک بیس‌لاین مؤثر بنویسید و چگونه این اصول را برای اهداف مد نظر خودتان بکار بگیرید.

 

بیس‌های پایه

یکی از این گزینه‌های نواختن برای بیس‌نواز، نت پایه آکورد است که در این مورد نت لا می‌شود. این گزینه تابحال یکی از رایج‌ترین گزینه‌ها برای یک بیس‌نواز بوده است. آهنگ «شب روزی سخت» بیتلز (A hard day's night) مثال خوبی از این نوع از اجرای بیس است. در مورد مدل آکورد لا مینور ما، تمام آنچه برای نواختن نت پایه لازم خواهید داشت، نواختن سیم باز لا است. این گزینه فقط شامل یک نت است، که به وضوح ساده‌ترین راه برای دستیابی است.

با این حال در یک موقعیت واقعی، بیس‌نواز سیم لا را بصورت تصادفی نمی‌کشد. او با دقت به دیگر بخش‌ها، به ویژه ریتم آهنگ، گوش می‌دهد و سعی می‌کند چیزی را بنوازد که مکمل و تقویت‌کننده آن باشد. این کار یک بررسی بسیار مهم است چون نشان می‌دهد که بیس‌نواز، علاوه بر فراهم کردن نت‌های ضروری برای حمایت از هارمونی و لید، نقش بسیار مهمی در پشتیبانی کردن از ریتم آهنگ برعهده دارد. مراعات دو مسأله عمده در نوشتن یک بیس‌لاین خوب وجود دارد: نت‌هایی وجود دارد که بیس‌نواز می‌نوازد، و ریتمی وجود دارد که طبق آن نت‌ها نواخته می‌شوند. این ریتم است که، هنگام اجرا در یک حس تکرارشونده، آنچه را که بیس ریف (Bass Riff) می‌نامیم ایجاد می‌کند.

به سراغ نت پایه لا اشاره شده در چند خط بالا بازمی‌گردیم، اجازه بدهید گزینه‌های ساده‌ای را مد نظر بگیریم. نت را می‌توان در فواصل منظم تکرار کرد. تکرار در یک چهارم، یکی از این گزینه‌ها است (تصویر ۷.۳).

تصویر ۷.۳ تکرار نت در یک‌چهارم‌ها.

 

یک گزینه جالب‌تر برای نوختن بیس، یک هشتم است. این دامنه سرعت بیشتری داشته و برای پشتیبانی کردن از عنصر راید آهنگ درام بکار گرفته می‌شود (تصویر ۷.۴ را ببینید).

تصویر ۷.۴ تکرار نت در یک‌هشتم‌ها.

 

سرانجام، تکرار نت را در یک شانزدهم داریم. این نوع از الگوی بیس دارای انرژی و سرعت بسیار زیادی است (تصویر ۷.۵).

تصویر ۷.۵ تکرار نت در یک‌شانزدهم‌ها.

 

گزینه دیگر برای نواختن بیس بر روی یک نت منفرد، کشیدن سیم با ریتم مشخص و خاص است. در تصویر ۷.۶ می‌توانید نمونه‌ای از یک ۳۳۲ بیس – عدد مورد اشاره به طول نت‌ها در نت یک شانزدهم – را مشاهده کنید.

تصویر ۷.۶ بیس‌لاین سه-سه-دو

 

البته از هر ریتمی می‌توان به این شکل استفاده کرد که جواب بدهد و مکمل ریتم آهنگ باشد.

 

بیس لاین اکتاو

الگوی بیس‌لاین اکتاو، بسط نت پایه بیس به شکلی است که نت یک اکتاو بالاتر نیز استفاده می‌شود. در یک بیس‌لاین که فقط از روت‌ها (نت پایه) استفاده می‌کند، این روش نشان‌دهنده یکی از مهم‌ترین تکنیک‌هایی است که یک بیس‌نواز می‌تواند به نوعی از تنوع بدون آوردن نت‌های بیشتر دست یابد. همانند نواختن پایه-نت، این تکنیکی است که همه جا و در هر سبک ممکن موسیقی می‌توان یافت که نیازمند یک بیس است. در تصویر ۷.۷ می‌توانید مثالی از یک اکتاو بیس‌لاین را در یک هشتم ببینید. این نوع از بیس‌لاین در یک چهارم یا یک هشتم ثابت گاهی یک واکینگ بیس‌لاین خوانده می‌شود – سبکی از بیس که در جاز، بلوز، راک، ریتم و بلوز و سبک‌های بسیار دیگر رایج است.

تصویر ۷.۷ بیس‌لاین اکتاور در یک هشتم‌ها (واکینگ بیس).

 

نت پایه و بیس پنجم

به بیس‌لاین‌هایی می‌رسیم که دیگر تن‌های آکوردها علاوه بر نت پایه بکار گرفته‌اند. یکی از رایج‌ترین نوع‌ها، نت پایه و بیس پنجم است که همانطور که از اسمش پیدا است یک آکورد پنجم را هم ترکیب می‌کند. آهنگ «تحت فشار» کویین (Under Pressure) ، مثال خوبی از این نوع بیس‌لاین عرضه می‌کند. پس از نت پایه، پنجم یکی از مهم‌ترین نت‌های یک آکورد محسوب می‌شود که همراه با اکتاو، روش دیگری از کسب تنوع را در درون پوشش یک آکورد خاص نشان می‌دهد.

نت پایه و بیس پنجم جهانی هستند و می‌تواند از توبی توبای طنز و نوع پولکای بیس تا بیس‌لاین‌های پیچیده‌تر و قالب‌ریزی شده‌تر شامل پنجم و اکتاو گسترش یابد (تصویر ۷.۸ را ببینید). چون این نوع از بیس‌لاین از سوم استفاده نمی‌کند، می‌توان از آن برای پوشش یک تریاد ماژور یا مینور استفاده کرد.

تصویر ۷.۸ بیس‌لاین پایه و یک پنجم.

 

بیس‌های سه‌گانه

یک بیس‌لاین سه‌گانه، بیسی است که از هر سه نت سه‌گانه استفاده می‌کند که ترتیب یا ریتم آن به نظر برای زمینه مناسب می‌رسد. در مورد لا مینور سه‌گانه، که به عنوان مدلی برای بیس‌های ما استفاده شده است، به معنای گنجاندن تمامی سه نت A, C, و E همراه با اکتاوهای‌شان (در صورت لزوم) است. تصویر ۷.۹ را ببینید.

تصویر ۷.۹ بیس‌لاین سه‌گانه

 

آکورد بیس‌های ششم و هفتم

یک نوع پیکربندی بسیار محبوب بیس شامل نت‌های آکورد هفتم، به ویژه نت پایه، پنجم و هفتم کوچک است. این نوع از بیس‌لاین را نیز می‌توان همه جا، به ویژه در جاز، بلوز و راک پیدا کرد. نمونه آهنگ‌های مشهوری که از این نوع از بیس استفاده کرده‌اند «زن جادوگر سیاه» سانتانا (Black Magic Woman) و «سکس ماشین» جیمز براون (Sex Machine) است. ششم همچنین گزینه بسیار محبوبی برای هفتم، به ویژه با آکوردهای ماژور است، چون نتی را عرضه می‌کند که می‌توان از آن برای افزودن علاقه ملودیک به بیس‌لاینی استفاده کرد که در غیراینصورت فقط از روت‌ها، پنجم‌ها و اکتاوها بهره می‌برد. آهنگ «اینجا چه خبر است» ماروین گی (Marvin Gay) ، مثال خوبی را به دست می‌دهد.

تصویر ۷.۱۰ مثالی از یک بیس‌لاین آکورد هفتم را نشان می‌دهد که برحسب مدل سه‌گانه لا مینور ما، آکورد Am7 را وارد می‌کند. در این الگوی بیس خاص، سه آکورد نیز استفاده می‌شود.

تصویر ۷.۱۰ بیس‌لاین آکورد هفتم

 

پنتاتونیک بیس‌لاین

بیس‌نوازان معمولاً هنگام نواختن از گام پنتاتونیک استفاده می‌کنند چون تنوع بسیار زیادی از نت‌ها را فراهم می‌کند که می‌توان برای اهداف تزئینی در طیف یک آکورد خاص بکار برد. گام پنتاتونیک همچنین دارای جادوی ویژه‌ای است که صرفنظر از ترتیب نواختن نت‌ها، همیشه به نظر بخوبی کنار هم قرار می‌گیرند. درنتیجه بداهه‌نوازی پنتاتونیک یکی از خوشی‌های بسیاری از بیس‌نوازان است. در مدل سه گانه لا مینور ما، گام پنتاتونیک اشاره شده، پنتاتونیک مینور است که دارای نت‌های A, C, D, E, و G است (تصویر ۷.۱۱ را ببنید).

تصویر ۷.۱۱ گام پنتاتونیک مینور (کلید لا).

 

برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد این گام، لطفاً به کتاب «تئوری موسیقی» رجوع کنید.

در مورد این گام پنتاتونیک مینور، نت‌های D و G، نت‌های تزئینی را در درون چهارچوب یک هارمونی لا مینور عرضه می‌کنند. به این نت‌ها همچنین نت‌های تزئینی گفته می‌شود چون تمایل دارند نقش ثانویه را در درون الگوی بیس بازی کنند که در نقاط عبور بین تن‌های آکوردی رخ می‌دهد، که در این مورد A, C, و E است. تصویر ۷.۱۲ ، مثالی از یک الگوی بیس پنتاتونیک را نشان می‌دهند تا بتوانید منظورم را ببینید.

تصویر ۷.۱۲ الگوی بیس پنتاتونیک

 

توجه داشته باشید که نت‌های تزئینی D و G نقش ثانویه را به نت‌های سه‌گانه لا مینور ایفا می‌کنند. این نقش ثانویه همچنین به هر نت دیگری بسط پیدا می‌کند که بیس‌نواز بخواهد برای تکمیل کردن گام پنتاتونیک استفاده کند. مثال خوبی از این مورد، درجه چهارم افزوده گام، نت D# است، که معمولاً در گامهای بلوز استفاده می‌شود. این نت، یک نت جایگزین کروماتیک است که استفاده از آن یک بیس‌لاین پنتاتونیک تولید میکند که مشخصه حس بلوز است. به این نت‌ها، نت‌های ثانویه نیز گفته می‌شود چون برای بخشیدن ویژگی ملودیک بیشتر در پوشش یک آکورد خاص از آنها استفاده می‌شود. نت‌های اصلی همیشه نت‌هایی هستند که به آکورد تعلق دارند.

 

کروماتیک بیس‌لاین

روش دیگر افزودن علاقه ملودیک بیشتر به بیس‌لاین، استفاده از نت‌های کروماتیک است. در مورد گام لا مینور، نت‌های BЪ, C#, D#, F#, و G# است. البته باید از آنها با احتیاط استفاده کرد چون بخشی از هارمونی نیستند. در نتیجه تمایل دارند به عنوان نت‌های رد شونده یا بازگشتی با توجه به اعضای آکوردی مهم‌تر مورد استفاده قرار بگیرند. این مطلب تضمین می‌کند که آنها در بخش‌های ضعیف گام رخ بدهند که معنایش این است اثرشان بر روی موسیقی ملودیک خالص باقی می‌ماند. یکی از روش‌های استفاده از آنها به عنوان یک فیلز در پایان یک عبارت است. در مثال تصویر ۷.۱۳ الگوی پیشین (از تصویر ۷.۱۲) با افزودن یک فیلز کروماتیک در میزان ۴ (و ۸) اصلاح شده است.

تصویر ۷.۱۳ بیس‌لاین پنتاتونیک با فیلز کروماتیک

 

نوع دیگری از استفاده از نت‌های کروماتیک به عنوان یک کروماتیک بیس‌لاین است – یعنی بیس‌لاینی که با حرکات کروماتیک نت‌های بالا و پایین مشخص شده است. تصویر ۷.۱۴ مثالی از بیس‌لاین حرکتی کروماتیک را نشان می‌دهد.

تصویر ۷.۱۴ بیس‌لاین واکینگ کروماتیک در یک هشتم‌ها

 

یک گام کروماتیک بیس کامل

با در نظر گرفتن روش‌های مختلف آوردن علاقه ملودیک به بیس‌لاین در پوشش یک آکورد خاص، مشخص شده است که شروع با نت پایه، بررسی ما از الگوهای بیس با گام کروماتیک بیس کامل ۱۲ نت به پایان می‌رسد. این طیف شگفت‌انگیز از احتمالات است که الگوهای بیس را تا این حد جالب کرده است. البته برای تولید‌کننده موسیقی موضوع تصنیف الگوی درست برای موقعیت خاص در میان است. نمودار تصویر ۷.۱۵ خلاصه سطوح مختلف فعالیت ممکن در یک بیس‌لاین را نشان می‌دهد.

تصویر ۷.۱۵ سطوح متفاوت کاربردی بیس.

 

با شروع از گزینه نت پایه، امکانات برای بیس‌لاین‌تان با افزایش عریض شدن دایره حتی پیچیده‌تر و بغرنج‌تر می‌شود. صرف زمان برای بررسی این‌ها بسیار مفید است چون شما را از انواع مشخصه‌های الگوی بیس مطلع می‌کند، که به نوبه خود هنگام تصمیم‌گیری در مورد بهترین نوع الگوی بیس آهنگ‌تان به شما کمک خواهد کرد.

در قسمت دوم این مقاله، در مورد انواع صداهای بیس در موسیقی الکترونیک و نوشتن خطوط بیس پیشرفته تر که دنباله روی آکوردهای مختلفی هستند بحث میکنیم. امید است که این مقالات مورد توجه شما عزیزان قرار گیرد.

 

منبع : http://www.amazon.com/Composition-Computer-Musicians-Michael-Hewitt/dp/1598638610

 

 


نویسنده: Puyava

اشتراک گذاری این نوشته

2 دیدگاه

  1. خداروشکر سایت درست شد خیلی نازاحت شده بودم

    پاسخ دادن
    • مرسی‌ دوست عزیز یک سری عملیات سایبری داشتیم انجام می‌دادیم برای انتقال به روی سرور جدید 

      پاسخ دادن

دیدگاه شما چیست ؟

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *


*